ISANG anyo ng pandaigdigang pagkilala sa kultura at kasaysayang lingguwistiko sa bansa ang pagdaragdag ng 11 salitang Filipino sa Oxford English Dictionary (OED) 2025, ayon sa isang eksperto sa wika at kulturang Pilipino.
Walo sa mga bagong salita ang tinanggap bilang bahagi ng Philippine English, kabilang ang “CR,” “gigil,” “kababayan,” “lumpia,” “salakot,” “sando,” “Thomasite,” at “videoke.”
Tatlo naman ang binigyan ng bagong kahulugan sa konteksto ng Filipino, katulad ng “load” na tumutukoy sa credit na binili sa pay-as-you-go na mobile phone; “terror” na nangangahulugang guro na kilala sa pagiging istrikto; at “Pinoy” na kabilang o may kaugnayan sa Pilipinas o Pilipino.
“Inklusibo itong diksiyunaryong ito na nagpapakita na handa silang yakapin at kilalanin ang pagkakaiba-iba ng paggamit ng mga salita at ‘yong occurrence ng mga salita ng bawat bansa,” wika ni Deborah Anastacio, tagapangulo ng Departamento ng Filipino sa Pamantasang De La Salle.
Para kay Anastacio, ang hakbang ng OED ay hindi lamang simbolo ng pandaigdigang pagtanggap sa wika, kundi isang paalala na “walang mataas or mababang wika.”
“Lahat may karapatan na maitala at talagang may mga bagay na hindi mo puwedeng maisalin dahil bound siya [sa] kultura na gumagamit nito,” dagdag pa niya.
Binigyang-diin niya na maraming salitang tulad ng “gigil” ang hindi lubusang maisasalin sa Ingles, sapagkat nakaugat ito sa kontekstong kultural.
Ayon sa opisyal na pahayag ng OED, layunin nilang punan ang tinatawag na “lexical gap” o mga salitang walang direktang katumbas sa Ingles. Isa itong hakbang para maging mas inklusibo ang diksiyunaryo at masalamin ang ugnayan ng wika at kultura.
Sa pananaw ng dalubwika, ang pagsasama ng mga Filipino term ay pagbubukas din ng espasyo para kilalanin ang Philippine English bilang lehitimong anyo ng Ingles—isang makabuluhang hakbang lalo na sa panahong nakikita pa rin ng marami ang Ingles bilang “mas mataas” na wika.
“Kung mababa ang tingin natin sa sarili nating wika, kasalanan natin ‘yon kasi mababa ‘yong pagtingin natin. Pero sa ginagawa ito ng Oxford Dictionary, ito ‘yong isang hudyat din na walang wikang mataas o mababa,” aniya.
Upang mapabilang sa OED, kailangang mapatunayan ang malawakang paggamit ng isang salita, na karaniwang nakikita sa mga pahayagan at nobela sa loob ng hindi bababa sa sampung taon.
Noong 2015, unang naitala sa OED ang halos 40 terminong Filipino, kabilang ang “halo-halo,” “barangay,” at “balikbayan.” May ulat ni Sofia Gabrielle G. Rosario
